Eerste dierenartsbezoek met je kitten

Het eerste dierenartsbezoek met je kitten is meer dan een snelle prik of een geruststellende blik. Het is het moment waarop je documenten, gewicht, vaccinaties, chip, ontworming, voeding en algemene gezondheid logisch naast elkaar legt.

Plan daarom bij voorkeur kort na thuiskomst een controle bij je eigen dierenarts. Is je kitten nog niet door een dierenarts gezien, komt hij uit een onduidelijke situatie of zie je klachten? Wacht dan niet op een standaard afspraak, maar bel eerder.

Gebruik dit artikel samen met kitten vaccinaties, chip en paspoort, kitten ontwormen en gezond kitten herkennen.

Korte samenvatting

• Maak een eerste controle binnen de eerste week na thuiskomst, of eerder bij klachten.
• Neem vaccinatieboekje of paspoort, chipgegevens, ontwormingsschema, voerinfo en aankoopdocumenten mee.
• Laat gewicht, hart, longen, ogen, oren, gebit, buik, vacht, huid, anus en algemene conditie controleren.
• Bespreek het vervolg voor vaccinaties, ontworming, vlooienpreventie, voeding, chipregistratie en castratie.
• Bel direct bij sloomheid, benauwdheid, niet eten, herhaald braken, bloederige diarree of snelle achteruitgang.

Wanneer ga je voor het eerst?

Voor een gezonde kitten die net is verhuisd, is een controle binnen enkele dagen tot ongeveer een week verstandig. Zo kan je dierenarts beoordelen of je kitten goed groeit, of de documenten kloppen en welke zorg nog gepland moet worden.

Ga eerder of bel dezelfde dag als je kitten:

• niet of nauwelijks eet
• sloom, slap of opvallend stil is
• benauwd ademt of met open bek ademt
• blijft braken of diarree heeft
• vieze ogen, neusuitvloeiing of veel niezen heeft
• veel jeuk, kale plekken of vlooienpoepjes heeft
• een bolle pijnlijke buik heeft
• gewond is of mank loopt
• extreem angstig, koud of uitgedroogd lijkt

Een kitten heeft minder reserve dan een volwassen kat. Afwachten is bij jonge dieren sneller riskant, vooral bij niet eten, uitdroging of benauwdheid.

Wat neem je mee?

Leg alles vooraf klaar. Hoe completer je informatie is, hoe beter de dierenarts kan beoordelen wat logisch is.

• vaccinatieboekje of Europees dierenpaspoort
• chipnummer en registratiegegevens, als die er zijn
• ontwormingsschema met data en middel
• informatie over vlooienbehandeling
• naam van het huidige voer en hoeveelheid per dag
• geboortedatum, ras of kruising en gewicht als dat bekend is
• koopcontract, overdrachtsformulier of informatie van fokker/asiel
• testuitslagen van ouderdieren of kitten, vooral bij raskittens
• lijstje met vragen en opvallend gedrag
• eventueel een vers ontlastingsmonster als je diarree, wormen of twijfel ziet

Gebruik een stevige reismand die goed sluit. Leg er een vertrouwd kleedje in en zet de mand thuis al een paar dagen open, zodat hij minder spannend wordt.

Wat controleert de dierenarts?

Een eerste kittencheck is meestal breed. Het gaat niet alleen om "ziek of niet ziek", maar ook om groei, risico's en planning.

Bij raskittens kan de dierenarts ook extra letten op rasgebonden risico's. Denk aan ademhaling bij kortsnuitige katten, gebit, ogen, hartgeluiden, gewrichten of erfelijke aandoeningen waarvoor ouderdieren getest horen te zijn.

Vaccinaties: wat bespreek je?

Kittens worden gevaccineerd tegen ernstige kattenziekten. In Nederland gaat het bij de basis meestal om kattenziekte en niesziekte. Het precieze schema hangt af van leeftijd, eerdere vaccinaties, gezondheid, risico en het gebruikte vaccin.

Een veelgebruikte basis is:

• eerste kittenvaccinatie rond 8 tot 9 weken
• tweede vaccinatie rond 12 weken
• derde vaccinatie rond 16 weken
• daarna een vervolg rond 6 tot 12 maanden

Je dierenarts kijkt of jouw kitten al vaccinaties heeft gehad en of die data logisch zijn. Een boekje met alleen "gevaccineerd" is minder sterk dan een ingevuld bewijs met datum, vaccin, dierenarts en het juiste dier.

Vraag ook of extra vaccinaties nodig zijn. Dat hangt bijvoorbeeld af van buiten komen, pension, show, buitenland, contact met andere katten en gezondheidsrisico's.

Ontworming, vlooien en oormijt

Kittens kunnen al jong wormen oplopen. Daarom hoort de dierenarts te weten wanneer je kitten ontwormd is, met welk middel en wanneer de volgende stap nodig is. Volgens algemene Nederlandse richtlijnen worden kittens vaak vanaf 3 tot 4 weken behandeld, daarna herhaald tot 2 maanden en vervolgens maandelijks tot 6 maanden. Je dierenarts past dit aan op je kitten, huishouden en risico.

Vraag niet alleen "moet ik ontwormen?", maar:

• welk middel past bij leeftijd en gewicht?
• wanneer is de volgende behandeling nodig?
• is ontlastingsonderzoek zinvol?
• moet de moederpoes of andere katten ook behandeld zijn?
• wat doe ik bij diarree of wormen in de ontlasting?

Bespreek vlooienpreventie apart. Gebruik nooit zomaar hondenspray, vlooienbanden of middelen voor volwassen katten bij een kitten. Sommige stoffen zijn gevaarlijk voor katten of jonge dieren. Je dierenarts kan een middel kiezen dat past bij leeftijd, gewicht en situatie.

Vieze oren, veel krabben aan de kop of donker oorsmeer kunnen passen bij oormijt of oorontsteking. Laat dat controleren voordat je zelf gaat druppelen.

Chip, registratie en paspoort

Voor katten die in Nederland zijn geboren, zijn chip, registratie en EU-dierenpaspoort niet standaard verplicht. Ze zijn wel sterk aan te raden. Een chip helpt als je kat kwijtraakt en maakt het makkelijker om documenten aan het juiste dier te koppelen.

Tijdens het eerste dierenartsbezoek kun je vragen:

• is mijn kitten al gechipt?
• komt het chipnummer overeen met de papieren?
• staat de chip op mijn naam en met mijn juiste telefoonnummer?
• moet mijn kat een EU-dierenpaspoort hebben, bijvoorbeeld voor reizen?
• kan de chip nu geplaatst worden als die ontbreekt?

Let op bij kittens uit het buitenland. Dan gelden strengere regels rond chip, paspoort en rabiës. Controleer importinformatie altijd apart en bespreek het met je dierenarts.

Voeding, groei en kattenbak

De eerste controle is ook een goed moment om praktische vragen te stellen. Veel klachten in de eerste weken hebben te maken met stress, voerwisseling of parasieten.

Vraag bijvoorbeeld:

• is dit voer geschikt voor een kitten?
• hoeveel mag mijn kitten per dag eten?
• hoe stap ik veilig over op ander voer?
• is het gewicht passend?
• hoe vaak hoort mijn kitten te plassen en poepen?
• wanneer is diarree niet meer "even wennen"?

Stap bij voorkeur geleidelijk over op nieuw voer. Een plotselinge voerwissel kan braken of diarree geven, zeker vlak na verhuizing.

Gedrag en wennen aan de dierenarts

Een eerste bezoek hoeft niet perfect te gaan. Je kitten is jong, ruikt nieuwe geuren en hoort vreemde geluiden. Toch kun je veel doen om stress te verminderen.

• Zet de reismand thuis open als veilige plek.
• Gebruik een kleedje dat naar huis ruikt.
• Houd de wachtruimte rustig en zet de mand niet op de grond als er honden zijn.
• Beloon rustig gedrag met stem, snack of kort spel als je kitten dat aankan.
• Oefen thuis kort met pootjes aanraken, bekje bekijken en in de mand stappen.

Vraag je dierenarts of assistente hoe je verzorging rustig kunt oefenen. Dat helpt later bij nagels knippen, tanden wisselen, medicatie geven en controles.

Vragen aan de dierenarts

Neem een lijstje mee. In de spreekkamer vergeet je makkelijk de helft.

• Is mijn kitten gezond genoeg voor vaccinatie?
• Welke vaccinaties zijn al gedaan en welke volgen nog?
• Wanneer moet ik opnieuw komen?
• Kloppen gewicht, gebit en algemene ontwikkeling?
• Is chipregistratie geregeld?
• Welk ontwormings- en vlooienplan past bij mijn kitten?
• Welke signalen zijn spoed?
• Wanneer bespreek ik castratie?
• Is mijn verzekering of budget realistisch voor het eerste jaar?
• Zijn er rasgebonden aandachtspunten?

Vraag ook wat je moet doen als je kitten in de avond of het weekend ziek wordt. Bewaar het spoednummer van je praktijk of de dienstdoende dierenarts in je telefoon.

Rode vlaggen bij aankoop of overdracht

Een dierenartscontrole na thuiskomst is verstandig, maar sommige signalen wil je al voor aankoop serieus nemen.

Wees extra voorzichtig als:

• er geen vaccinatieboekje, paspoort of dierenartsinformatie is
• de aanbieder niet weet wanneer ontworming is gedaan
• de geboortedatum vaag is
• het kitten veel niest, vieze ogen heeft of diarree heeft
• meerdere kittens in het nest ziek of slap ogen
• de moederkat ontbreekt zonder goede uitleg
• je direct moet betalen of meenemen zonder vragen te mogen stellen
• documenten, chipnummer of verhaal niet bij elkaar passen

Lees bij twijfel ook kittenadvertentie beoordelen, broodfokker bij kittens herkennen en vragen stellen bij kitten bezichtigen.

Veelgestelde vragen

Moet ik ook naar de dierenarts als de fokker dat al heeft gedaan?

Ja, meestal wel. De controle bij de fokker is waardevol, maar je eigen dierenarts kijkt opnieuw naar gezondheid, documenten en vervolgzorg op het moment dat het kitten bij jou woont. Neem alle papieren mee.

Kan mijn kitten meteen gevaccineerd worden?

Alleen als leeftijd, gezondheid en vaccinatiegeschiedenis dat toelaten. Is je kitten ziek, dan kan de dierenarts besluiten vaccinatie uit te stellen en eerst de klachten te beoordelen.

Wat kost een eerste dierenartsbezoek?

Dat verschilt per praktijk en per wat er nodig is. Een consult met controle is iets anders dan consult plus vaccinatie, chip, paspoort, ontworming of medicatie. Vraag vooraf naar een indicatie, zodat je niet verrast wordt.

Wanneer moet ik met spoed bellen?

Bel direct bij benauwdheid, niet kunnen staan, ernstige sloomheid, niet eten, herhaald braken, bloederige diarree, uitdroging, een ongeluk, vergiftiging of snelle achteruitgang. Bij een kitten is vroeg bellen beter dan te lang aankijken.

Conclusie

Het eerste dierenartsbezoek met je kitten geeft rust en richting. Je weet daarna beter of je kitten gezond oogt, welke zorg al gedaan is en wat er de komende weken nog volgt.

Neem documenten mee, stel concrete vragen en wacht niet bij klachten. Een goede start is niet alleen schattig thuiskomen, maar ook weten dat gewicht, vaccinaties, chip, ontworming en verzorging op orde zijn.

Ben je nog aan het zoeken naar een kitten? Bekijk dan kittens op KittenPlein en gebruik de veilig kopen gids om gezondheid en documenten al voor aankoop mee te nemen.

Bronnen en aanvullende informatie

Voor dit artikel gebruikten we onder meer LICG over verzorging van kittens, LICG over vaccinatie van katten, LICG kitten-checklist, WSAVA vaccinatie-richtlijnen, ESCCAP over ontworming bij katten, NVWA over chip, paspoort en registratie en RVO over hond of kat kopen. Bij klachten of twijfel blijft je eigen dierenarts het eerste aanspreekpunt.